Obywatelski Ruch Obrony Mieszkańców jest apolityczną organizacją społeczną, niezależną od władz administracyjnych i politycznych.

Działa na mocy ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. „Prawo o stowarzyszeniach” (Dz. U. Nr. 20104).

Został założony przez mieszkańców Zabrza 19 maja 1997 r.

Postanowienie Sądu Wojewódzkiego o rejestracji zapadło dnia 1 sierpnia 1997 r.

Wpisu do rejestru stowarzyszeń dokonano 21 sierpnia 1997 r. pod nr. 1970.

Ruch może powoływać jednostki terenowe – oddziały, obejmujące zasięgiem jedną dzielnicę.

Terenowa jednostka może posiadać osobowość prawną.

1)    Obrona praw i interesów mieszkańców gminy Zabrze, podejmowanie wszelkich działań zmierzających do poprawy warunków środowiskowych ich bytowania, zarówno w zakresie właściwego zagospodarowania terenu jak też potrzeb życiowych, mieszkaniowych, oświatowo-wychowawczych, zdrowotnych i kulturowych.
2)    Sprawowanie społecznej kontroli nad działaniem władz gminy Zabrze zwłaszcza przy podejmowaniu decyzji dotyczących inwestycji szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia człowieka lub mogących pogorszyć stan środowiska i inne uciążliwości w codziennym życiu ludzi, a w szczególności lokalizacji:
a) stacji paliw płynnych i gazowych
b) centrów handlowo-usługowych
c) parkingów
d) zmiany przeznaczenia dróg przebiegających przez centra osiedlowe.
3)    Przeciwdziałanie zmianom przeznaczenia lub likwidacji obiektów służących ogółowi mieszkańców danego rejonu np.: szkoły, przedszkola, żłobki, ośrodki zdrowia, obiekty sportowe i rekreacyjne, place zabaw, itp.

1)    Aktywne uczestnictwo w życiu społeczno-gospodarczym i politycznym.
2)    Integrowanie i mobilizowanie mieszkańców dla zrealizowania celów statutowych.
3)    Współdziałanie w sposób doraźny lub na podstawie porozumień z innymi organizacjami społecznymi, gospodarczymi, politycznymi, związkami zawodowymi i Kościołem w zakresie realizacji swoich celów statutowych.
4)    Organizowanie spotkań z władzami gminy lub dzielnicy, ekspertami, organizowanie szkoleń, kursów i wykładów.

- Składki członkowskie.
- Wpłaty ze zbiórek.
- Dotacje, darowizny i zapisy.
- Inne wpływy i dochody.

- Do reprezentowania stowarzyszenia jest upoważniony Prezes lub Wiceprezes.
- Zarząd może udzielać pełnomocnictwa wykonywania określonego rodzaju czynności.